2015-09-22

Περιβάλλον και δημόσια επικοινωνία

Πολύ κουβέντα γίνεται για τη σημασία της "ευαισθητοποίησης των πολιτών" προκειμένου να αντιμετωπιστούν τα περιβαλλοντικά προβλήματα. Πρωτεύοντα ρόλο σε αυτή την "ευαισθητοποίηση" έχει να παίξει προφανώς και ο τρόπος με τον οποίο η πολιτεία προσεγγίζει, αντιμετωπίζει και ενημερώνει τους πολίτες. Και ο τρόπος αυτός είναι συχνά άθλιος τόσο από πολιτική όσο και από τεχνική ή επικοινωνιακή άποψη.

Έπεσα πρόσφατα πάνω σε ένα παλιό φυλλάδιο (του 2001) για την "Ευρωπαϊκή Ημέρα Χωρίς Αυτοκίνητο". 

Το φυλλάδιο ξεκινάει με μια έντονη δόση γραφειοκρατικού λυρισμού "Περπατάμε ελεύθερα στους γνωστούς και άγνωστους δρόμους της πόλης και ανακαλύπτουμε τις κρυφές πτυχές της" για να περάσει εν συνεχεία στον κόσμο του υπερβατικού "...χρησιμοποιώντας τα ποδήλατα, τα πατίνια και τα... (drum roll) πόδια μας" (σε ποιούς ποδηλατόδρομους, σε ποιά πεζοδρόμια;) καταλήγωντας στην απόλυτη οργουελιανή -newspeak- κοροϊδία: "...για μια μέρα, για πολλές μέρες, για πάντα." (μόνο που η ημέρα χωρίς αυτοκίνητο είναι μία και μόνο μία).

Η τρίτη σελίδα συνεχίζει με το αγαπημένο μου και άκρως κατάλληλο για κατήχηση δημοτικού / νηπιαγωγείου: Η αντίστιξη μεταξύ των πολιτών (από τη μία μεριά) και των αυτοκινήτων (από την άλλη)! Άνθρωπος εναντίον μηχανής! "Κόκκινο στα Ι.Χ. Πράσινο στους πολίτες".

Επίσης, κάτω αριστερά μαθαίνουμε ότι με τη συμμετοχή μας στέλνουμε ένα "μήνυμα στους πολίτες του κόσμου" (ήταν η εποχή που δωρίζαμε Ευρώ στους Αμερικάνους...) ενώ δεξιάμας βλέπουμε όλα τα καλά που έκανε η πολιτεία (κράτος και δήμοι) για εμάς. Εδώ επίσης συναντάμε και ένα από τα αγαπημένα μου πράσινα κλισέ: Οι χώροι αστικού πρασίνου ως "πνεύμονες ζωής".

Στην τέταρτη σελίδα τα πράγματα λέγονται πλέον ξεκάθαρα και με τ' όνομά τους: Η πολιτεία ό,τι ήταν να κάνει το έκανε: Η σκυτάλη για τη βελτίωση της καθημερινότητας των πόλεων βρίσκεται πλέον στα χέρια των κατοίκων. Στο σημείο αυτό παρεμβαίνει και ο Πάολο Κοέλλιο ο οποίος μας πληροφορεί πως "αν μάθουμε να αγαπάμε και να προσέχουμε ξανά την πόλη μας μπορούμε να ζήσουμε στην πόλη που ονειρεύομαστε".

Επίσης, αφήνεται μια χαραμάδα αισιοδοξίας, με την υπόθεση ότι "η 'Ημέρα Χωρίς Αυτοκίνητο' μπορεί να... πολλαπλασιαστεί και να γίνει 'Ημέρες Χωρίς Αυτοκίνητο'". Δε διευκρινίζεται όμως πως θα γίνει ο πολλαπλασιασμός. Με μοσχεύματα, καταβολάδες ή παραφυάδες;

Την απάντηση δε μας δίνει ούτε το μήνυμα του υπουργού, από το οποίο όμως καταλαβαίνουμε ότι "Η αναβάθμιση της Ποιότητας Ζωής στα Αστικά Κέντρα (ΠΟΖΑΚ) απαιτεί:
  • Την ευαισθητοποίηση των πολιτών (μην ξεχνάμε τις ευθύνες μας)
  • Το σχεδιασμό σύγχρονων υποδομών στις πόλεις (βλ. μεγάλα έργα...)
  • Την αναβάθμιση, ελκυστικότητα και αξιοπιστία των δημοσίων συγκοινωνιών (την οποία άλλοι είχαν ήδη δρομολογήσει, λόγω και Ολυμπιακών Αγώνων).


 Για θεσμικές παρεμβάσεις προς την κατεύθυνση της ενίσχυσης της αυτοδιοίκησης των δήμων δε γίνεται λόγος, ούτε φυσικά καμία αναφορά σε θέματα αστικού σχεδιασμού και πολεοδομικής νομοθεσίας που δεν έχουν να κάνουν με την κατασκευή έργων...

2015-08-16

Πρόταση (και του) ΟΟΣΑ για τα έσοδα της τοπικής αυτοδιοίκησης

Έκανα ένα ξεκαθάρισμα σε παλιά κουτιά αυτό το Σ/Κ και όπως πάντα σε τέτοιες περιπτώσεις ξέθαψα διάφορα ενδιαφέροντα φαντάσματα του παρελθόντος. Για παράδειγμα, αυτό το απόσπασμα του Βήματος (Δεκ. 2003) που μας πληροφορεί ότι "οι Δήμαρχοι είναι σπάταλοι" (!!!) και πως οι Δήμοι πρέπει να χρηματοδοτούνται από τοπικούς φόρους επί των ακινήτων. Δώδεκα χρόνια μετά το δημοσίευμα το μήνυμα δεν έχει φθάσει εδώ.
Σε άλλα άσχετα, παλαιά νέα, κάτω δεξιά, ένας σοβαροφανής δημοσιογράφος (που έχει πει όλα και τα αντίθετά τους) μας πληροφορεί πως οι εργαζόμενοι έχουν δίκιο να ζητούν αυξήσεις 8% (!!!). Εργαζόμενος είμαι κι εγώ αλλά αυξήσεις 8% όταν ο πληθωρισμός ήταν 3,1% εκείνη τη χρονιά...

2015-06-02

Ακούστηκαν #9

(...μεμονωμένα ακουστικά στιγμιότυπα, από την περιρρέουσα καθημερινότητα)


_Σκουπίδια είναι.

_Δεν είναι μαμά! Πλαστικό είναι.
(~35χρονη και η μαμά της διαβουλεύονται μπροστά σε κάδο ανακύκλωσης)


-Δε γίνεται κάθε ομάδα που παίζει ενάντια στον Ολυμπιακό να είναι μ' εννιά παίχτες! Και στο ποδόσφαιρο και στο μπάσκετ!
(Από αθλητικό διάλογο στο λεωφορείο, με εν συνεχεία προεκτάσεις στην  εθνική και παγκόσμια πολιτικο-διπλωματική σκακιέρα)


-Από τα τρία τσιγάρα και μετά..., μπαίνεις στο όριο της τράκας
(Ο τρακαδόρος που δεν ήξερε τι ήταν. Κάπου στην Πατησίων)


-Να μου πάρει τ'αρχίδια τώρα! Γάμησε τη Βουλή των Ελλήνων, γάμησε την κυβέρνηση, δεν άφησε τίποτα που να μη γαμήσει!
(Πενηνταπεντάρης κουστουμαρισμένος, γραβατωμένος, αμφιβόλου ψυχικής υγείας, μονολογεί ΠΟΛΥ δυνατά... Άνω Πατήσια)


"Πατάω λοιπόν αυτό το 'long off' όπως μου είπες..."
(Υπάλληλος στο κεντρικό ταχυδρομείο, διηγείται σε συνάδελφό της περιπέτειες από το μαγικό κόσμο της πληροφορικής)

2015-05-03

Δύο παρατηρήσεις για ένα άρθρο του Νίκου Βατόπουλου

Πολλοί θα διαβάσατε το ενδιαφέρον άρθρο του Νίκου Βατόπουλου στην Καθημερινή με τίτλο
Η υποκουλτούρα της ασχήμιας εξουσιάζει την Αθήνα (2/5/2015). Σε γενικές γραμμές συμφωνώ, με δύο παρατηρήσεις:

Η μικρότερη απ' τις δύο είναι πως ο χαρακτήρας της Αθήνας (και της όποιας πόλης) είναι αυτός που είναι μια δεδομένη στιγμή. Άρα, αυτόν το χαρακτήρα πρέπει να διαχειριστεί (επικοινωνιακά) γιατί αυτόν έχει. Πρέπει δηλαδή να απευθυνθεί στο κατάλληλο κοινό (επισκεπτών) που βρίσκει κάτι το ελκυστικό σε αυτόν τον χαρακτήρα. Θα έλεγα ότι σε γενικές γραμμές πρόκειται για ένα κοινό νεανικό, δυτικών πόλεων, που θα ήθελε πολύ να ξεφύγει από τις νόρμες της καθημερινότητάς του, έστω για ένα "εναλλακτικό" τριήμερο ή εβδομάδα. Και να δει / ζήσει κάτι το διαφορετικό και λιγότερο "τακτοποιημένο" για λίγες μέρες. Το αν η πλειοψηφία των κατοίκων της Αθήνας θα ήθελε να πάψει η πόλη να έχει αυτό το χαρακτήρα είναι ένα άλλο πράγμα. Και εδώ ερχόμαστε στη δεύτερη παρατήρηση.

Αυτή έχει να κάνει με την ασχήμια του δημόσιου χώρου. Όχι αυτή που οφείλεται στους βανδαλισμούς και τις φθορές αλλά στη "θεσμική ασχήμια". Την ασχήμια που προκύπτει από την έλλειψη σχεδιασμού στο επίπεδο πόλης και για τα θέματα αστικού περιβάλλοντος. Έλλειψη είτε ηθελημένη, γιατί θα χαλάσει την πιάτσα και θα δημιουργήσει εντάσεις και προστριβές, είτε/και λόγω γενικότερης πολιτισμικής απόστασης της πλειοψηφίας από την έννοια του σχεδιασμού. Την ασχήμια που προκύπτει από το χαμηλότατο επίπεδο της αρχιτεκτονικής των δημόσιων χώρων και της αρχιτεκτονικής των δημόσιων όψεων των μεμονωμένων κτηρίων (δημόσιων και ιδιωτικών).
Την ασχήμια που έχει διαχρονικά προκύψει από τις αναθέσεις διαγωνισμών, για κτήρια ή χώρους, με κριτήρια άσχετα με την οποιαδήποτε αισθητική αλλά περισσότερο σχετικά με την κατά καιρούς κυρίαρχη εθνικοσοσιαλιστική ιδεολογία. Δείτε τα παρακάτω παραδείγματα και βρείτε ποιος είναι ο πιο βάνδαλος:


Α) Ο Δήμος που αφήνει τον κάδο ανακύκλωσης 1) μέσα στο δρόμο, 2) σε γωνία (δε φαίνεται) κρύβοντας την ορατότητα και 3) με το άνοιγμα του κάδου από την πλευρά του δρόμου;
Ο εξυπνάκιας που παρκάρει στη γωνία και εμποδίζοντας την πρόσβαση στον κάδο; Ή ο χαζοβιόλης με το σπρέυ; Μάλλον όλοι, ο καθένας με τον τρόπο του.

Β) Τρεις φωτογραφίες από ένα υποτιθέμενο μνημείο (στη μίζα;) στην παραλία της Πάτρας (περιοχή πλαζ, Απρίλιος 2006). Προσωπικά το αποκαλώ "τα μαρμαρένια αλώνια" και αδυνατώ να κακολογήσω τον οποιονδήποτε φθορέα του.




Γ) Και τρεις φωτογραφίες από ένα μνημείο στην Κομοτηνή (Οκτώβριος 2010):

"Α, τους βάνδαλους!", σκέφτεται κανείς βλέποντας την παραπάνω φωτογραφία. Μέχρι που βλέπει ολόκληρο το τερατούργημα και αρχίζει να έχει δεύτερες σκέψεις (τουλάχιστον...).



Οι παραπάνω παρατηρήσεις γίνονται όχι ως συγχωροχάρτι στο tagging και τους βανδαλισμούς αλλά ως προσπάθεια κατανόησης -κάποιων εκ- των αιτίων του.